نقل قول
هدف علم تاریخ چیست؟ | اهمیت تاریخ و فایده خواندن تاریخ
۱۶ آبان, ۱۴۰۱    |  تاریخ, نقل قولکالینگوود در یکی از فصلهای کتاب ایدهٔ تاریخ به بحث اهمیت تاریخ میرسد و میخواهد توضیح دهد که فایده تاریخ خواندن چیست. او در حرفهایش اهمیت تاریخ را در ظرف تازهای میریزد و به شکل متفاوتی بیان میکند (+). در بین کسانی که از هدف علم تاریخ و اهمیت تاریخ سخن گفتهاند، چنین رویکردی کمتر مشاهده میشود:
«همه پذیرفتهاند که مهم است انسان خود را بشناسد.
اما خودشناسی صرفاً به شناخت خصلتهای شخصی و وجوه تمایز ما از دیگران محدود نیست. بلکه شناخت ذات انسان را نیز شامل میشود.
برای شناخت خودتان، نخست باید بدانید که انسان چیست و سپس ببینید شما کدامیک از انواع انسان هستید و در نهایت به این بیاندیشید که چه ویژگیهایی مختص شماست و هیچ انسان دیگری آن ویژگیها را ندارد.
شناخت خود، یعنی دانستن این که چه کارهایی از دستتان برمیآید و چون هیچکس تا زمانی که کاری را انجام نداده، نمیداند که چه کارهایی از دستش برمیآید، بهترین راهنما این است که ببینید دیگر انسانها توانستهاند چه کارهایی انجام دهند.
از این منظر، ارزش تاریخ این است که به ما میگوید انسانها چه کردهاند و بر این اساس، میشود فهمید که انسان چیست.»
جالب اینجاست که کارل بکر هم وقتی میخواهد بگوید که ماهیت علم تاریخ چیست و معنی تاریخ برای ما چه میتواند باشد؟ تقریباً حرف مشابهی را مطرح میکند.
درسهای متمم بیشتر در قلمرو مدیریت و توسعه فردی است و مرور و خواندن تاریخ سهم چندانی در بحثهای ما ندارد. اما گاهی در پاراگراف فارسی و زنگ تفریح متمم به سراغ تاریخ رفتهایم و سعی کردهایم هدف از مطالعه تاریخ و قلمرو و هدف علم تاریخ را یادآوری کنیم. این جملهٔ کالینگوود بهانهٔ خوبی است تا برخی از این درسها را مرور کنیم:
کمونیسم رفت. ما ماندیم و حتی خندیدیم
نصف دانشمندان کل تاریخ
۱ آبان, ۱۴۰۱    |  تفکر نقاد, نقل قولجیمز پاتر در فصل اول کتاب سواد رسانه ای خود میگوید:
طبیعی است که چنین ادعایی را نمیتوان با بررسی آماری سنجید و ارزیابی کرد. اما در هر حال، این عدد دور از واقعیت هم به نظر نمیرسد. هم جمعیت جهان بسیار کمتر بوده و هم هیچوقت پژوهشگر و دانشمند به عنوان یک حرفه در حد امروز رواج نداشته است.
او نتیجه میگیرد که «امروز حجم اطلاعاتی که تولید و عرضه میشود، بسیار زیاد و فراتر از قدرت پردازش ماست.». بنابراین حتی به فرض این که بتوانیم تشخیص دهیم که درست و نادرست چیست، همچنان باید بتوانیم از بین مطالب درست، مفیدها را انتخاب کنیم و بقیه را کنار بگذاریم.